El Nino’nun ekonomiyi etkilemesi bekleniyor

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Temmuz ayında tesirli olması beklenen El Nino hava olayının tesirlerine dair kaygılar artarken bu durumun, emtia piyasasını meşgul edecek yeni gündem olması öngörülüyor.

2026’nın ortalarından itibaren gerçekleşme ihtimali bulunan El Nino olayının, global sıcaklık ve yağış tertiplerini etkilemesi bekleniyor.

İklim modelleri yılın başından bu yana nötr şartlara işaret etmesine karşın bundan sonraki süreçte El Nino kaynaklı tesirler takip ediliyor.

EL NİNO, DÜNYANIN SICAKLIĞINI ARTIRACAK

Pasifik Okyanusu’nda meydana gelen El Nino hava olayı, öncelikle okyanuslara kıyısı olan bölgelerde, akabinde dünya genelinde sıcaklık artışına neden oluyor.

EL NİNA SOĞUTACAK

Bunun zıddı olarak nitelendirilebilecek La Nina ise dünya genelinde daha soğuk hava şartları manasına geliyor. Bu iki hava olayı ortasındaki geçiş periyodunda ise nötr yani doğal hava şartları tesirli oluyor.

TEMMUZDA TESİRİ HİSSEDİLECEK

Bu gelişmelerle birlikte El Nino hava olayının temmuz ayında tesirli olması beklenirken kelam konusu hava olayının tesirlerine dair telaşların de artmasıyla emtia piyasasında yeni bir gündem oluşabileceği bedellendiriliyor.

“DENİZ YÜZEYİ SICAKLIKLARI YÜKSELDİ”

Vadeli süreç ve emtia piyasaları uzmanı Zafer Ergezen, El Nino’nun temmuz ayında ortaya çıkma ihtimalinin yüzde 80’in üzerine çıktığını belirtti. Bunun çok önemli bir oran olduğunu tabir eden Ergezen, kış mevsimine bakıldığında bu olasılığın yüzde 90’ın üzerine çıktığını vurguladı. Deniz yüzeyi sıcaklıklarının yükseldiğini kaydeden Ergezen, şu değerlendirmelerde bulundu:

“Buna da baktığımız vakit modellemeler de bize El Nino tesirinin görüleceğini gösteriyor. Yani El Nino nedir diye çok kısaca anlatacak olursak, okyanustaki ısı değişikliklerinden kaynaklanıyor. Baktığımız vakit dünyada okyanusların ısınmasıyla birlikte ve bilhassa Amerika’ya gerçek esen rüzgarların azalması, Amerika’ya gerçek olan Pasifik Okyanusu’nda su sıcaklıklarını artırıyor.

KURAKLIK ARTACAK

Bu da bir ölçü daha fazla kuraklık manasına gelmekte. Daha sıcak bir devir yaşanıyor diyebiliriz. Bilhassa Amerika tarafında. Asya tarafının da ısındığını, yağışlarının azaldığını görebiliriz. Amerika tarafında ise tam bilakis daha fazla sel ve yağmur olabiliyor. Yani bu türlü bir periyotta aslında şunu bekleyebiliriz; Asya ve Avustralya’da yağmurlar azalır, kuraklıklar başlar. Amerika kıyılarında ise tam aksisi yağışlar artar diyebiliriz. Afrika ve Hindistan’da da mevsimlerin zamanlaması bozuluyor diyebiliriz.”

PALM YAĞI, KAKAO VE PAMUKTA RİSKLER ÖNE ÇIKIYOR

Ergezen, bilhassa Asya tarafına odaklanılması gerektiğini belirtti. Endonezya’nın global palm yağı arzının yaklaşık yüzde 60’ını gerçekleştirdiğini, Malezya tarafında da palm yağı üretiminin çok güçlü olduğunu tabir eden Ergezen, bu ülkelerdeki hava değişikliklerinin değerli olduğunu lisana getirdi.

“KAKAO ÜRETİMİ AZALACAK”

Aynı vakitte El Nino tesirinin soya ve ayçiçeği üzere başka bitkisel yağlara da sıçrama riskinin bulunduğunu vurgulayan Ergezen, şunları kaydetti:

“Diğer taraftan bakacak olursak eski tecrübelere nazaran son 50 yıldır yaşanan her El Nino’da kakao üretiminin azaldığını gördük. Kakao üretimine yönelik tesirleri bu sene değil lakin 2027’de görebiliriz. O yüzden kakao tarafında yine fiyat artışlarının olası olduğunu söylememiz mümkün. Zira bu El Nino’nun evvelkilere göre bir ölçü daha güçlü olması bekleniyor.

PAMUK TARAFINDA DALGALANMA

Bu noktada üretim tarafından bakacak olursak pamuk tarafında Hindistan-Pakistan tesirinin değerli olduğunu söyleyebiliriz. Hindistan’da muson gecikmesi ve sıcaklıklar nedeniyle pamukta böceklenme kıymetli olabilir, bu da pamuk tarafında dalgalanmaya yol açabilir.”

“PİRİNÇ FİYATLARINDA DALGALANMA GÖRÜLEBİLİR”

Ergezen, El Nino hava olayından etkilenebilecek eserlerden birinin de pirinç olduğunu söyledi.

Özellikle dünyanın önde gelen pirinç üreticileri ortasında yer alan Tayland ve Vietnam’da yağışların zayıflamasının pirinç fiyatlarında dalgalanmaya yol açabileceğini belirten Ergezen, “Şimdi daima aksileri konuştuk lakin öbür taraftan bakacak olursak örneğin soya fasulyesinde artış olacağını söyleyebiliriz ki evvelki periyotlara baktığımız vakit daima Amerika, Arjantin olsun, bu bölgelerde soya fasulyesi üretimi artmıştır. Keza tekrar bunu da görebiliriz.” diye konuştu.

Kaynak: Anadolu Ajansı (AA)